Ανάδειξη και σχολιασμός επίκαιρων φορολογικών,
εργατικών, ασφαλιστικών & οικονομικών θεμάτων

 

  • Σημαντικές αλλαγές στις Ανώνυμες Εταιρείες 

Οι ανώνυμες εταιρείες ήταν ανέκαθεν το επιχειρηματικό όχημα που απευθύνεται σε μεσαίας αξίας και άνω επενδυτικές δραστηριοποιήσεις καθώς διαθέτει το πληρέστερο και αναλυτικότερο σύστημα λειτουργίας και ελέγχου, ενώ παράλληλα προϋποθέτει την επένδυση ενός αρχικού κεφαλαίου σε αντίθεση με τις υπόλοιπες εταιρικές μορφές που μπορούν να συσταθούν και με 1 ευρώ.

Το ψηφισθέν νομοσχέδιο φέρνει αλλαγές στο Κ.Ν.2190/1920 με σημαντικότερες τις εξής:

  • Υποχρεωτική γίνεται η έκδοση ονομαστικών μετοχών. Μάλιστα, στην φορολογική δήλωση του 2017 θα υπάρχει πεδίο όπου καταγράφονται τα στοιχεία των προσώπων που είναι μέτοχοι σε εισηγμένες ή μη εταιρείες.
  • Επιτρέπεται η χορήγηση δανείων και πιστώσεων σε συνδεδεμένα μέρη κατόπιν έγκρισης του Δ.Σ. ή της Γ.Σ..
  • Το ελάχιστο κεφάλαιο ορίζεται στις 25.000 ευρώ από 24.000 ευρώ.
  • Το κεφάλαιο μπορεί να καταβληθεί σε ειδικό λογαριασμό Ελληνικής τράπεζας ή τράπεζας του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου.
  • Δίδεται δυνατότητα έκδοσης ομολογιακού δανείου και για μη ρυθμιζόμενη αγορά (ονομαστικές ομολογίες). Για την έκδοσή του αποφασίζει το Δ.Σ. εκτός αν το καταστατικό ή ο νόμος ορίζουν διαφορετικά.
  • Κάθε έγγραφο της Α.Ε έντυπο ή ηλεκτρονικό (ακόμη και διαφήμιση) πρέπει να περιλαμβάνει τον αριθμό ΓΕΜΗ, τη νομική μορφή, την επωνυμία και την έδρα.
  • Πλέον το Διοικητικό Συμβούλιο μπορεί να είναι μονομελές στις μικρές και πολύ μικρές ανώνυμες εταιρείες (ισχύς 2 από τα 3 παρακάτω κριτήρια)
    • Ενεργητικό έως 4.000.000 ευρώ
    • Κύκλος εργασιών έως 8.000.000 ευρώ
    • Μέσος όρος απασχολουμένων ως 50 άτομα
  • Ο ανώτατος αριθμός μελών Δ.Σ. είναι 15 μέλη.
  • Αποφάσεις Δ.Σ. καταχωρίζονται στο ΓΕΜΗ εντός 15 ημερών από την ημερομηνία συνεδρίασης (ήταν 20 ημέρες).
  • Απαγορεύεται σε μέλη Δ.Σ. που συμμετέχουν στη διεύθυνση της εταιρείας να συμμετέχουν ως ομόρρυθμοι εταίροι ή ως μόνοι μέτοχοι σε εταιρείες που επιδιώκουν παρεμφερείς και ανταγωνιστικούς σκοπούς. Επιτρέπεται μόνο κατόπιν άδειας της Γ.Σ. ή πρόβλεψης του καταστατικού.
  • Εισάγεται η έννοια της εκτελεστικής επιτροπής και των εκτελεστικών μελών Δ.Σ. και στις μη εισηγμένες εταιρείες.
  • 10 ημέρες πριν την Τακτική Γενική Συνέλευση πρέπει να δημοσιεύονται στον ιστότοπο της εταιρείας οι οικονομικές καταστάσεις, η έκθεση διαχείρισης και ελεγκτών (αν υπάρχουν)
  • Η εκτίμηση των εισφορών σε είδος κατά τη σύσταση ανώνυμης εταιρείας ή την αύξηση του μετοχικού της κεφαλαίου, θα πραγματοποιείται πλέον αποκλειστικά από δύο ορκωτούς ελεγκτές ή ελεγκτική εταιρεία και όχι από μέλη της δημόσιας εποπτεύουσας Αρχής (του Υπουργείου Ανάπτυξης ή της αρμόδιας Περιφέρειας, κατά περίπτωση), όπως ίσχυε μέχρι σήμερα.
  • Η κεφαλαιοποίηση ληξιπροθέσμων χρεών από την εταιρεία προς τον μέτοχο θα πρέπει να συνοδεύεται από βεβαίωση ορκωτού ελεγκτή ή ελεγκτικής εταιρείας ότι το χρέος αυτό είναι, όπως προκύπτει από τα βιβλία της εταιρείας, υπαρκτό και ληξιπρόθεσμο και δεν εξαρτάται από αίρεση.
  • Επιτρέπεται η αυτούσια (σε είδος) διανομή του προϊόντος της εκκαθάρισης στους μετόχους. Θυμίζουμε ότι μέχρι σήμερα επιτρεπόταν μόνο η χρηματική διανομή (ρευστοποίηση).
  • Προβλέπεται ρητά στο νόμο η ολική ή μερική μείωση του μετοχικού κεφαλαίου ανώνυμης εταιρείας με καταβολή σε είδος στους μετόχους της. Στην περίπτωση αυτή, θα πρέπει να διενεργείται προηγούμενη αποτίμηση της αξίας των επιστρεφόμενων στους μετόχους περιουσιακών στοιχείων, από ορκωτούς ελεγκτές.
  • Επιτρέπεται η διανομή κερδών σε είδος και όχι σε μετρητά.
  • Εφόσον δεν υφίσταται ενεργητικό, σε περίπτωση λύσης γίνεται να μην ακολουθήσει εκκαθάρισης (όπως π.χ. στις Ο.Ε.-Ε.Ε.)
  • Κέντρο ζωτικών συμφερόντων και φορολογική κατοικία 

Όπως γνωρίζουμε, ένα από τα κριτήρια προκειμένου να καθοριστεί η φορολογική κατοικία ενός προσώπου είναι ο εντοπισμός του κέντρου ζωτικών του συμφερόντων. Το ζήτημα αυτό έχει διευκρινιστεί από τις οδηγίες του ΟΟΣΑ. Έτσι σε συμμόρφωση με τις οδηγίες αυτές, το άρθρο 4 παρ.1α του ν.4172/2013 διαμορφώνεται ως εξής:

«Ένα φυσικό πρόσωπο είναι φορολογικός κάτοικος Ελλάδας, εφόσον:

α) έχει στην Ελλάδα τη μόνιμη ή κύρια κατοικία του ή τη συνήθη διαμονή του ή το κέντρο των ζωτικών του συμφερόντων ήτοι τους προσωπικούς, οικονομικούς και κοινωνικούς δεσμούς του»

Με τον τρόπο αυτόν γίνεται αντιληπτό πως εάν ένα πρόσωπο δεν κατοικεί μόνιμα στην Ελλάδα, μπορεί να θεωρηθεί φορολογικός κάτοικος Ελλάδας εφόσον συνεκτιμηθούν τα παραπάνω γεγονότα και όχι εφόσον ισχύει ένα μόνο από αυτά (προηγούμενη διατύπωση του νόμου).

Η παραπάνω αντίληψη αποτυπώνεται και στην απόφαση ΣτΕ 1445/2016:

«…Προκειμένου να κριθεί εάν ένα φυσικό πρόσωπο έχει (ή πολλώ μάλλον μεταβάλλει την επί μακρόν διατηρούμενη από αυτό) κατοικία, πρέπει να συνεκτιμώνται όλα τα πρόσφορα στοιχεία,  όπως ιδίως η ύπαρξη στέγης, η φυσική παρουσία του ίδιου, των μελών της οικογένειάς του (στην οποία δεν περιλαμβάνονται μόνον ο ή η σύζυγος και τα τέκνα αυτού), ο τόπος άσκησης των επαγγελματικών δραστηριοτήτων, ο τόπος των περιουσιακών συμφερόντων, ο τόπος των διοικητικών δεσμών με τις δημόσιες αρχές και φορείς (ασφαλιστικούς, επαγγελματικούς, κοινωνικούς), ο τόπος ανάπτυξης πολιτικών, πολιτισμικών ή άλλων δραστηριοτήτων.

Συνεπώς, για τη θεμελίωση της προαναφερόμενης φορολογικής υποχρέωσης ενός φυσικού προσώπου, η φορολογική αρχή πρέπει να προβαίνει σε ειδικώς αιτιολογημένη κρίση αναφορικά με το εάν το πρόσωπο αυτό έχει κατοικία στην Ελλάδα, φέρουσα κατ’ αρχήν και το βάρος απόδειξης των πραγματικών περιστατικών που τεκμηριώνουν, επαρκώς, ενόψει των συνθηκών, την ύπαρξή της…»

  • Οι Εταιρείες Περιορισμένης Ευθύνης γίνονται ξανά ελκυστικές;

Με τον νόμο 4541/2018, τροποποιήθηκε ο νόμος 3190/1955 για τις Ε.Π.Ε.. Η παρέμβαση αυτή είχε καταστεί απαραίτητη αφού μετά την εισαγωγή και των Ιδιωτικών Κεφαλαιουχικών Εταιρειών, είχαν πέσει σε αχρηστία και δεν υπήρχε κίνητρο επιλογής της μορφής αυτής. Πλέον για τις Ε.Π.Ε. ισχύουν τα κάτωθι:

–        Πρέπει να διαθέτουν ένα ελάχιστο κεφάλαιο (μη μηδενικό) με την ελάχιστη αξία κάθε μεριδίου το ένα (1) ευρώ

–        Η επωνυμία σχηματίζεται πλέον ελεύθερα χωρίς περιορισμού (π.χ. όπως στις Ι.Κ.Ε. αλλά και στις Ο.Ε.-Ε.Ε.)

–        Αν δεν προβλέπεται διαφορετικά στο καταστατικό, οι εταίροι έχουν δικαιώματα επί των καθαρών κερδών που προκύπτουν από τις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις ανάλογα με τα εταιρικά τους μερίδια (τα διανεμόμενα κέρδη επιβαρύνονται με ασφαλιστικές εισφορές)

–        Εξακολουθεί να απαιτείται συμβολαιογραφικό έγγραφο για την σύστασή της εκτός εάν χρησιμοποιείται τυποποιημένο καταστατικό μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας του ΓΕΜΗ η οποία όμως δεν έχει ενεργοποιηθεί.

–        Αν και προβλέπεται η σύσταση ΕΠΕ με ιδιωτική πράξη, η μεταβίβαση εταιρικού μεριδίου επιτρέπεται μόνο με συμβολαιογραφική πράξη.

–        Για την τροποποίηση του καταστατικού πρέπει να συναινεί το 65% του εταιρικού κεφαλαίου το οποίο εκπροσωπείται τουλάχιστον από το ½ των εταίρων.

Αν και η αναδιαμόρφωση του νόμου υπήρξε ριζική, εντούτοις η εξάρτηση της λειτουργίας της ΕΠΕ από τη συμμετοχή συμβολαιογράφου σε κάθε τροποποίησή του καταστατικού της, καθώς και η επιβάρυνση με ασφαλιστικές εισφορές όλων των εταίρων κατά τη διανομή κερδών δεν φαίνεται να βγάζουν την εταιρική αυτή μορφή από την αφάνεια.

  • Ίδρυση υποκαταστήματος αλλοδαπής Ε.Π.Ε χώρας Ε.Ε. ή τρίτης χώρας 

Εγκατάσταση στην Ελλάδα υποκαταστήματος ή πρακτορείου αλλοδαπής εταιρείας με έδρα κράτος – μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή χώρας του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου

  1. Η εγκατάσταση υποκαταστήματος ή πρακτορείου αλλοδαπής εταιρείας περιορισμένης ευθύνης κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή χώρας του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου πραγματοποιείται με την εγγραφή του στο Γ.Ε.ΜΗ.
  2. Η εγγραφή στο Γ.Ε.ΜΗ. πραγματοποιείται με αίτηση της ενδιαφερόμενης αλλοδαπής εταιρείας στην αρμόδια Υπηρεσία Γ.Ε.ΜΗ. με την υποβολή των εξής πράξεων και στοιχείων: α) απόφαση της αλλοδαπής εταιρείας για ίδρυση υποκαταστήματος στην Ελλάδα, β) ισχύον καταστατικό της αλλοδαπής εταιρείας, γ) πιστοποιητικό καλής λειτουργίας της αρμόδιας αρχής ή του εμπορικού μητρώου της χώρας προέλευσης, δ) συμβολαιογραφική ή προξενική πράξη διορισμού πληρεξούσιου αντιπροσώπου και αντικλήτου στην Ελλάδα.

 

Εγκατάσταση στην Ελλάδα υποκαταστήματος ή πρακτορείου αλλοδαπής εταιρείας τρίτης χώρας

  1. Η εγκατάσταση υποκαταστήματος ή πρακτορείου αλλοδαπής εταιρείας περιορισμένης ευθύνης τρίτης χώρας πραγματοποιείται με την εγγραφή αυτού στο Γ.Ε.ΜΗ. κατόπιν της έκδοσης απόφασης από την Διεύθυνση Εταιρειών της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου και Προστασίας Καταναλωτή του Υπουργείου Οικονομίας και Ανάπτυξης ή την αρμόδια Περιφερειακή Ενότητα (ΠΕ) για την έγκριση της εγκατάστασης υποκαταστήματος ή πρακτορείου τρίτης χώρας.
  2. Απόφαση έγκρισης για την εγκατάσταση υποκαταστήματος ή πρακτορείου εταιρείας περιορισμένης ευθύνης τρίτης χώρας μπορεί να εκδοθεί μόνο εφόσον ημεδαπές εταιρείες δύνανται να εγκαταστήσουν υποκατάστημα ή πρακτορείο στην επικράτεια της τρίτης αυτής χώρας (όρος αμοιβαιότητας)

Η εγγραφή στο Γ.Ε.ΜΗ. πραγματοποιείται με αίτηση της ενδιαφερόμενης αλλοδαπής εταιρείας στην αρμόδια Υπηρεσία Γ.Ε.ΜΗ. με την υποβολή των εξής πράξεων και στοιχείων: α) απόφαση της αλλοδαπής εταιρείας για ίδρυση υποκαταστήματος στην Ελλάδα, β) ισχύον καταστατικό της αλλοδαπής εταιρείας, γ) πιστοποιητικό καλής λειτουργίας της αρμόδιας αρχής ή του εμπορικού μητρώου της χώρας προέλευσης, δ) συμβολαιογραφική ή προξενική πράξη διορισμού πληρεξούσιου αντιπροσώπου και αντικλήτου στην Ελλάδα.

Συνήθη Ερωτήματα

Συμμετέχω σε Ο.Ε.-Ε.Ε. με απλογραφικά. Μπορώ να μην φορολογηθώ φέτος για τα κέρδη που μου αναλογούν και να τα θεωρήσω κέρδη μεταφερόμενα εις νέον;

Στις προσωπικές εταιρείες που τηρούν απλογραφικά βιβλία, δεν υπάρχει δυνατότητα μεταφοράς των κερδών τους εις νέον για τη δημιουργία αποθεματικού. Όλα τα κέρδη των εταιρειών αυτών θεωρούνται πως διανέμονται στους εταίρους στο τέλος της διαχειριστικής χρήσης και άρα υποχρεωτικά οι ομόρρυθμοι και ετερόρρυθμοι εταίροι θα φορολογηθούν όπως τους αναλογεί.

Ποια είναι τα ποσά που μου αναλογούν ως εταιρικά κέρδη; Τι γίνεται αν υπάρχουν ζημίες από παλιές χρήσεις; 

Η κατανομή των κερδών γίνεται με βάση τα κέρδη που προκύπτουν από τα βιβλία της εταιρίας (κωδικοί 016 και 100), αφαιρουμένου του φόρου εισοδήματος που αναλογεί (κωδικός 004), κατά το ποσοστό συμμετοχής των μελών στην εταιρεία. Επιπλέον, επισημαίνεται ότι σε περίπτωση που τα εν λόγω νομικά πρόσωπα εμφανίζουν στα βιβλία τους ζημία (λογιστική) από προηγούμενα έτη, αυτή θα πρέπει να αφαιρείται προκειμένου να γίνεται η κατανομή κερδών στους εταίρους/μέλη τους.

 

Η επιστημονική ομάδα της ΑΡΤΙΟΝ

Με την καθοδήγηση του κυρίου Γεώργιου Δαλιάνη

image_print